صنعت خودروسازی ایران در آستانه یک تحول بزرگ قرار گرفته است؛ تحولی که در آن تولید خودروهای پاک و کاهش آلایندگی به یکی از اولویت‌های اصلی بازیگران این صنعت تبدیل شده است. در این مسیر، کرمان موتور به عنوان بزرگ‌ترین خودروساز بخش خصوصی کشور، برنامه جدی برای بومی‌سازی خودروهای الکتریکی و هیبریدی را در دستور کار قرار داده و پروژه توسعه نسخه‌های تمام‌برقی و هیبریدی سدان ایگل را بر پایه پلتفرم بومی PS1 به مراحل پایانی رسانده است.

پلتفرم بومی PS1؛ زیرساخت نسل جدید محصولات کرمان موتور

پلتفرم PS1 نخستین زیرساخت اختصاصی و چندمنظوره کرمان موتور است که امکان پشتیبانی از سه نوع بدنه کراس‌اوور، هاچ‌بک و سدان را فراهم می‌کند. این سازه مهندسی به گونه‌ای طراحی شده که می‌تواند سه نوع قوای محرکه بنزینی، هیبریدی و تمام‌الکتریکی را بپذیرد و از همین رو توسعه مدل‌های ایگل بنزینی، ایگل برقی و هاچ‌بک شادو بر روی آن تعریف شده است.

سامان فیروزی فیروزکوهی، مدیرعامل کرمان موتور، با اشاره به اهداف راهبردی این مجموعه در حوزه بومی‌سازی و توسعه فناوری‌های نوآورانه، «چشم‌انداز عهد ۱۴۰۷» را نقشه راه این تحول معرفی کرده است؛ چشم‌اندازی که توسعه پلتفرم‌های اختصاصی، داخلی‌سازی خودروهای پاک، تحقیق و توسعه و خلق ارزش پایدار را دنبال می‌کند.

مشخصات فنی ایگل برقی

ایگل برقی به عنوان نخستین سدان تمام‌الکتریکی بومی‌سازی‌شده کرمان موتور به یک پیشرانه الکتریکی با بیشینه قدرت ۱۲۰ کیلووات مجهز است که حداکثر گشتاور ۲۳۰ نیوتن‌متر را از همان لحظه آغاز حرکت به چرخ‌ها منتقل می‌کند. این خودرو با تکیه بر تحویل فوری گشتاور و نبود گیربکس پیچیده، شتاب صفر تا ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت معادل ۷.۶ ثانیه را ثبت می‌کند و بیشینه سرعت آن به ۱۵۵ کیلومتر بر ساعت می‌رسد. توانایی شیب‌روی متوالی این خودرو نیز ۳۷ درصد اعلام شده است.

در بخش ایمنی و کنترل‌پذیری نیز ایگل برقی به سیستم فرمان برقی (EPS) و ترمزهای دیسکی در هر چهار چرخ مجهز شده است. با این حال، وزن باتری‌ها و توزیع جرم در شاسی، پارامترهایی هستند که رفتار دینامیکی خودرو را تحت تأثیر قرار می‌دهند و تنظیم دقیق سیستم تعلیق را ضروری می‌سازند.

باتری و فرآیند شارژ

قلب تپنده ایگل برقی، پک باتری لیتیوم-یونی با ظرفیت ۴۰.۱ کیلووات‌ساعت است که بر اساس چرخه استاندارد NEDC پیمایشی معادل ۳۰۰ کیلومتر را برای خودرو فراهم می‌کند. سیستم مدیریت انرژی، فرآیند شارژ را در دو حالت عادی و سریع پشتیبانی می‌کند؛ شارژ کامل با جریان متناوب (AC) از طریق شارژر خانگی حدود ۶ ساعت زمان می‌برد، اما با اتصال به ایستگاه‌های شارژ سریع جریان مستقیم (DC)، ظرفیت باتری ظرف ۴۰ دقیقه تکمیل می‌شود.

نکته قابل توجه اینکه پیمایش واقعی خودرو تحت تأثیر شرایط اقلیمی، استفاده از سیستم‌های گرمایشی و سرمایشی و سبک رانندگی قرار دارد که از مهم‌ترین نکات کاربردی در استفاده روزمره از خودروهای برقی به شمار می‌رود.

فناوری DHD در ایگل هیبرید

در کنار نسخه تمام‌برقی، کرمان موتور نسخه هیبریدی ایگل را نیز به عنوان راهکاری برای کاهش مصرف سوخت و آلایندگی توسعه داده است. این خودرو از فناوری پیشرفته DHD یا سیستم انتقال قدرت هیبریدی اختصاصی بهره می‌برد که برخلاف سامانه‌های قدیمی، یک سیستم کاملاً اختصاصی برای هماهنگی هوشمند میان موتور احتراق داخلی و موتور الکتریکی است.

ایگل هیبرید به یک موتور ۱.۵ لیتری بنزینی مجهز به سیستم VVT در کنار موتور الکتریکی و پک باتری مجهز است. مزیت اصلی این سیستم، بی‌نیازی خودرو از اتصال به شارژر خارجی است؛ چرا که باتری در حین رانندگی از طریق ژنراتور متصل به موتور درون‌سوز یا سیستم ترمز بازیافتی شارژ می‌شود و دغدغه دسترسی به ایستگاه‌های شارژ را برای کاربران برطرف می‌سازد.

سیستم DHD بر اساس شرایط رانندگی، میزان بار و سطح شارژ باتری، حالت‌های کاری مختلفی را به صورت هوشمند انتخاب می‌کند: در سرعت‌های پایین و حرکت شهری، خودرو در حالت تمام‌الکتریکی و بدون مصرف بنزین حرکت می‌کند؛ در پیمایش مداوم، موتور بنزینی تنها به عنوان ژنراتور عمل کرده و گشتاور حرکتی توسط موتور الکتریکی تأمین می‌شود؛ در شتاب‌گیری‌های سنگین، حالت هیبرید موازی فعال شده و هر دو موتور برای حداکثر توان وارد مدار می‌شوند؛ و در ترمزگیری نیز انرژی جنبشی به الکتریکی تبدیل و در باتری ذخیره می‌شود.

زیرساخت‌های شارژ و افق عرضه تجاری

یکی از اصلی‌ترین پیش‌شرط‌های موفقیت خودروهای برقی در بازار، وجود زیرساخت‌های مناسب شارژ در کلان‌شهرها و جاده‌های بین‌شهری است. کرمان موتور برای رفع این دغدغه، همکاری گسترده‌ای با شرکت مپنا آغاز کرده و جانمایی، نصب و توسعه تجهیزات شارژ خودروهای برقی در نقاط مختلف کشور در حال انجام است.

بر اساس برنامه‌ریزی معاونت‌های فنی و بازرگانی کرمان موتور، پس از تکمیل تست‌های فنی و صحه‌گذاری نهایی، تولید انبوه و تجاری ایگل برقی برای سال ۱۴۰۵ هدف‌گذاری شده است. طراحان این پروژه می‌گویند طراحی و بومی‌سازی ایگل برقی هم‌اکنون با پیشرفت فنی ۸۰ درصدی همراه است و تمرکز اصلی بر بهینه‌سازی اجزای کلیدی سیستم محرکه برقی قرار دارد.

توسعه پلتفرم‌های اختصاصی و بومی‌سازی سیستم‌های برقی و هیبریدی می‌تواند پایداری تولید را در شرایط نوسانات ارزی و تحریم‌ها افزایش دهد و وابستگی ناوگان حمل‌ونقل شهری به سوخت‌های فسیلی را کاهش دهد. با این وجود، موفقیت نهایی این جریان نیازمند پایداری در تأمین انرژی برق کشور و تدوین سیاست‌های حمایتی شفاف از سوی نهادهای رگولاتوری است.