یک مطالعه تازه نشان میدهد رفتار مهربانانه و صبورانه والدین میتواند خطر افزایشیافته اختلال کمتوجهی و بیشفعالی (ADHD) را که ممکن است کودکان به دلیل شرایط دوران بارداری با آن مواجه شده باشند، تا حد قابل توجهی جبران کند. به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از مدیسن نت، این پژوهش بر اهمیت محیط اولیه زندگی کودک در کنار عوامل ژنتیکی تأکید دارد.
التهاب دوران بارداری و خطر بیشفعالی
به گفته محققان، اگر جنین در دوران بارداری در معرض التهاب ناشی از وضعیتهای سلامت مادر مانند عفونت، دیابت، سیگار کشیدن و استرس قرار گرفته باشد، احتمال ابتلای او به اختلال بیشفعالی در سالهای بعد افزایش مییابد. با این حال، یافتههای جدید نشان میدهد که برقراری رابطهای گرم و پاسخگو میان والدین و نوزاد در ماههای نخست زندگی میتواند این خطر را کاهش دهد.
«هانا گوستافسون»، محقق ارشد این مطالعه و استادیار روانپزشکی در دانشگاه بهداشت و علوم اورگن، میگوید: «ما میدانیم که ژنتیک در اختلال بیشفعالی نقش دارد، اما آنچه این تحقیق نشان میدهد این است که محیط اولیه نیز یک عامل مهم است.» او افزود: «رشد مغز جنین و خطر ابتلا به اختلال بیشفعالی تحت تأثیر محیط قبل از تولد قرار دارد؛ با این حال، رشد مغز با تولد کودک متوقف نمیشود، بلکه در طول زندگی ادامه مییابد و میتواند توسط تجربیات کودکان، روابط خانوادگی و جامعهشان شکل بگیرد.»
جزئیات پژوهش روی بیش از ۳۰۰ مادر و کودک
محققان برای انجام این مطالعه، بیش از ۳۰۰ زن باردار و فرزندانشان را تحت نظر گرفتند. التهاب مادران باردار با استفاده از نمونههای خون گرفتهشده در سهماهه دوم بارداری اندازهگیری شد. سپس تیم پژوهشی تعاملات میان مادر و کودک را در سن ششماهگی نوزاد مشاهده کرد و علائم اختلال بیشفعالی کودکان در سهسالگی ارزیابی شد.
نتایج نشان داد التهاب بیشتر در دوران بارداری با بروز علائم بیشفعالی در سالهای پیشدبستانی کودک مرتبط است. با این حال، این علائم زمانی پررنگتر ظاهر میشد که کودکان سطحی پایینتر از حد متوسط از مراقبت حساس والدین را تجربه کرده بودند؛ به عبارت دیگر، مراقبت حساس والدین میتواند به نوعی اثر محافظتی در برابر پیامدهای التهاب دوران جنینی داشته باشد.
مراقبت حساس چه شکلی است؟
پژوهشگران نمونههایی از مراقبت حساس را اینگونه برشمردهاند:
- صرف چند لحظه از روز برای تعامل فعال با کودک
- پاسخ سریع به کودکان هنگام صحبت کردن
- صحبت کردن با لحنی گرم و آرام
- دست تکان دادن یا لبخند زدن به کودک
گوستافسون در این باره گفت: «این تحقیق نشان میدهد که لحظات کوچک تعامل و ارتباط عاطفی با فرزندتان میتواند تأثیر قابل توجه و مادامالعمری ایجاد کند.»
گامهای بعدی پژوهشگران
محققان در مرحله بعد قصد دارند مداخلاتی را برای کاهش التهاب در دوران بارداری بررسی کنند؛ از جمله مصرف مکملهای اسید چرب امگا-۳ یا استفاده از تمرینهای مراقبه ذهن آگاهی. این اقدامات میتوانند در آینده راهکاری تازه برای کاهش خطر اختلال بیشفعالی در کودکان پیش روی خانوادهها و نظامهای سلامت قرار دهند.
نظرات (0)