استاد حسین خواجه‌امیری، خواننده پیشکسوت و نام‌آشنای موسیقی ایرانی که در میان مردم و اهالی هنر به «پهلوان آواز ایران» شهرت داشت، روز چهارشنبه بیست‌ویکم مرداد دار فانی را وداع گفت. خبر این درگذشت موجی از اندوه را در جامعه هنری کشور برانگیخت و چهره‌های سرشناس عرصه‌های گوناگون با انتشار دل‌نوشته‌هایی، یاد این صدای ماندگار را گرامی داشتند.

هنرمندان موسیقی، سینما و تئاتر در پیام‌های خود ضمن ابراز تأسف و تسلیت به خانواده این استاد فقید، بر این نکته تأکید کردند که صدای ایرج بخشی جدانشدنی از تاریخ موسیقی اصیل ایران است و با رفتن او، این میراث همچنان زنده و جاودان خواهد ماند.

تسلیت هنرمندان به جامعه موسیقی

جمعی از اهالی فرهنگ و هنر در پیام‌های جداگانه‌ای درگذشت استاد ایرج را به خانواده خواجه‌امیری و دوستداران او تسلیت گفتند. در این پیام‌ها با اشاره به ویژگی‌های منحصربه‌فرد صدای ایرج، از او به‌عنوان هنرمندی یاد شد که سطوت و صلابت صدایش هیچ‌گاه از یاد نمی‌رود و حنجره‌اش گویی صدای صدها مرغ خوش‌خوان را در خود جای داده بود.

در بخشی از این دل‌نوشته‌ها آمده است: «ایرج نمی‌میرد؛ همان‌گونه که آنان که یادگارهای برجسته و ماندگار از خود برجای می‌گذارند نمی‌میرند و تاریخ همیشه به نیکی از آنها یاد خواهد کرد.» برخی هنرمندان نیز با اشاره به آخرین دیدار خود با این استاد، از خلا حضور او در محافل موسیقی سخن گفتند و این فقدان را برای نسل‌های امروز و آینده موسیقی ایران سنگین توصیف کردند.

روایت محمدرضا شجریان از صدای ایرج

در میان پیام‌های منتشرشده، یادآوری سخن زنده‌یاد محمدرضا شجریان درباره ایرج نیز توجه بسیاری را به خود جلب کرده است. شجریان پیش‌تر درباره او گفته بود: «صدای ایرج در تاریخ آوازخوانی ما یک متر و معیار است و هرکس بخواهد در بالاترین حد حنجره صدایی را مثال بزند می‌گوید صدا شبیه صدای ایرج است.»

هنرمندان معاصر نیز در پیام‌های خود بر این باورند که آنچه آواز ایرج را متمایز می‌کرد، تنها دانش و تکنیک گسترده آوازی، رنگ و وسعت صدا و شعرشناسی او نبود، بلکه صفای دل، مهربانی، تواضع و صداقت او نیز در دلربایی این آواز نقشی بنیادین داشت.

میراثی ماندگار در حافظه موسیقی ایران

در پیام‌های تسلیت بارها بر این نکته اشاره شده که نغمه‌ها و آواهای ماندگار ایرج هرگز از یاد مردم نخواهد رفت و نام او بر تارک هنر این سرزمین جاودانه باقی خواهد ماند. بسیاری از هنرمندان نیز به احسان خواجه‌امیری، فرزند این استاد فقید، تسلیت گفته و ابراز امیدواری کردند که راه و یاد او در موسیقی ایرانی تداوم یابد.

استاد ایرج در طول سال‌ها فعالیت هنری آثار متعددی از خود برجای گذاشت و صدای او همواره به‌عنوان یکی از شاخص‌ترین صداهای آواز ایرانی شناخته می‌شد. با درگذشت او، جامعه هنری ایران یکی از ستون‌های آواز اصیل را از دست داد؛ اما یاد و صدای او، به‌گفته دوستدارانش، تا درازنای تاریخ این سرزمین میهمان دل عاشقان هنر خواهد ماند.