جمهوری اسلامی ایران به‌طور رسمی به «برنامه مشارکت جهانی بیماری‌های دامی فرامرزی» (GPP-TAD) سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) پیوست. این اقدام در حالی صورت می‌گیرد که بیماری‌های دامی فرامرزی به‌شکلی فزاینده سلامت دام‌ها، معیشت دامداران و پایداری نظام‌های غذایی جهان را با تهدید مواجه کرده‌اند.

چرا همکاری جهانی در برابر بیماری‌های دامی اهمیت دارد؟

بیماری‌های دامی فرامرزی (TADs) به‌ویژه در مناطقی که ظرفیت پیشگیری و آمادگی چندانی ندارند، خطر جدی برای امنیت غذایی به شمار می‌روند. به اعتقاد کارشناسان فائو، بدون اقدام سریع و هماهنگ، جهان با خطر فزاینده‌ای از فوریت‌های مکرر سلامت دام مواجه است؛ فوریت‌هایی که هر یک به‌طور بالقوه شدیدتر و گسترده‌تر از گذشته می‌توانند در سطح منطقه‌ای و حتی جهانی انتشار یابند و تأثیر مستقیمی بر تولید غذا و امنیت غذایی بگذارند.

سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد از کشورها و شرکای خود خواسته است برای پیشگیری، آمادگی و واکنش سریع و هماهنگ در برابر این بیماری‌ها سرمایه‌گذاری و مشارکت کنند تا از آثار منفی شیوع‌ها کاسته شود و غذای کافی برای همه تضمین گردد.

حوزه‌های اولویت‌دار برنامه GPP-TAD

برنامه مشارکت جهانی بیماری‌های دامی فرامرزی پنج حوزه اصلی را در دستور کار قرار داده است:

  • پیشگیری و کنترل بیماری‌های پیش‌رونده: تقویت امنیت زیستی، توسعه راهبردهای واکسیناسیون، ظرفیت‌سازی و استقرار نظام‌های کنترل مبتنی بر ریسک برای جلوگیری از شیوع بیماری‌ها و حفظ پیشرفت‌های ملی و منطقه‌ای.
  • نظارت دیجیتال، هشدار زودهنگام و نوآوری در سلامت حیوانات: تقویت اطلاعات بیماری، پیش‌بینی ریسک و سامانه‌های آزمایشگاهی و داده‌محور برای تشخیص زودهنگام و تصمیم‌گیری به‌موقع.
  • آمادگی و اقدام زودهنگام مبتنی بر ریسک: ارتقا و آزمایش برنامه‌های احتمالی و پیوند دادن سیگنال‌های خطر به مداخلات اولیه به‌منظور جلوگیری از تشدید شیوع‌ها.
  • پاسخ اضطراری هماهنگ و سریع: تضمین ظرفیت افزایش پاسخ و واکنش اضطراری به‌موقع در شرایطی که شیوع بیماری از ظرفیت ملی فراتر می‌رود.
  • قانون‌گذاری، مشارکت‌ها و مدل‌های تأمین مالی: تقویت چارچوب‌های حقوقی و مشارکت‌های ملی، منطقه‌ای و جهانی برای سرمایه‌گذاری پایدار دولتی و خصوصی در سلامت حیوانات به‌عنوان یک کالای عمومی جهانی.

اهداف کلان برنامه

برنامه مشارکت جهانی بیماری‌های دامی فرامرزی با تکیه بر چارچوب‌های موجود و همسو با آن‌ها، به کشورها کمک می‌کند تا از واکنش صرف به بحران‌ها به سمت پیشگیری، آمادگی و کنترل پایدار بیماری‌ها حرکت کنند. دستیابی به پیشرفت ملی، منطقه‌ای و جهانی در پیشگیری و کنترل بیماری‌های واگیردار دامی از طریق اقدامات محلی، علم‌محور و همکاری‌های پیشرفته از اهداف این برنامه است.

حفاظت از سلامت حیوانات، انسان‌ها و اکوسیستم‌ها و نیز مشاغل و سرمایه‌گذاری‌ها، با بهبود ظرفیت‌ها برای نظارت و کاهش خطرات بیماری‌های دامی در طول زنجیره‌های ارزش، از دیگر اهداف این طرح به شمار می‌رود. همچنین بسیج سرمایه‌گذاری جمعی با گردهم آوردن دولت‌ها، بخش خصوصی و شرکا برای تأمین مالی نوآوری و قرار دادن مدیریت بیماری‌های واگیردار دامی به‌عنوان یک کالای عمومی جهانی مدنظر قرار گرفته است.

تضمین واکنش سریع و افزایش حمایت در صورت بروز بحران، با تمرکز بر ارائه کمک‌های سریع و مداوم به آسیب‌پذیرترین افراد، بخش دیگری از مأموریت این برنامه جهانی است.

بیش از ۱۰۰ کشور عضو

به گزارش خبرگزاری مهر، تاکنون بیش از ۱۰۰ کشور عضو فائو به این برنامه پیوسته‌اند و پیوستن ایران به این جمع، گامی در مسیر همکاری‌های بین‌المللی برای تقویت سلامت دام و امنیت غذایی محسوب می‌شود.