ورود تاکسی‌های برقی به خیابان‌های تهران در سال‌های اخیر، تنها یک تغییر فناورانه در ناوگان حمل‌ونقل عمومی نیست؛ برای بسیاری از رانندگان، به‌ویژه زنانی که سال‌ها پشت فرمان خودروهای فرسوده نشسته‌اند، این تحول به معنای کاهش خستگی، کاهش هزینه‌های تعمیر و تجربه‌ای متفاوت از رانندگی در کلان‌شهری پرترافیک است. دو تن از زنان تاکسیران تهرانی در گفت‌وگو با باشگاه خبرنگاران جوان، از تفاوت‌های این مسیر جدید گفته‌اند؛ از استقبال گرم مسافران تا نگرانی‌های جدی درباره زیرساخت شارژ و خدمات پس از فروش.

از سمند و پژوی فرسوده تا شاسی‌بلند برقی

الهه نعمت‌اللهی که هفت سال است در تهران تاکسیرانی می‌کند، پیش از تحویل تاکسی برقی، سال‌ها با یک دستگاه سمند و یک پژوی قدیمی کار می‌کرد. او می‌گوید آن خودروها به طور مداوم دچار مشکلاتی مانند سوختن واشر سرسیلندر، روغن‌ریزی و خرابی‌های پی‌درپی بودند و علاوه بر هزینه‌های سنگین تعمیر، آلایندگی بالایی هم داشتند. به گفته او، فعالیت بیشتر در محدوده‌هایی مانند پاسداران، میدان هفت‌تیر و بازار، سختی کار با خودروهای فرسوده را دوچندان می‌کرد.

سلما مقدریان، دیگر راننده زن ناوگان برقی، نیز تجربه مشابهی دارد. او که پیش‌تر با پژو ۴۰۵ کار می‌کرد و اکنون با تاکسی برقی جک فعالیت دارد، از خانواده‌ای می‌آید که تاکسیرانی در آن سابقه‌ای طولانی دارد. پدر، همسر و پدر همسر او همگی تاکسیران بوده‌اند و خودش نیز از کودکی به رانندگی علاقه‌مند بوده است. مقدریان می‌گوید جذابیت این شغل برایش در ارتباط روزانه با آدم‌های مختلف و شنیدن داستان‌های متفاوت زندگی مردم است.

استقبال مسافران و رانندگی کم‌خستگی‌تر

هر دو راننده بر یک نکته تأکید دارند: تفاوت محسوس تجربه رانندگی با خودروی برقی. به گفته نعمت‌اللهی، مسافران وقتی می‌بینند راننده یک خودروی شاسی‌بلند برقی یک خانم است، واکنش بسیار مثبتی نشان می‌دهند و اغلب درباره کیفیت خودرو و تفاوت آن با خودروهای قبلی می‌پرسند. او معتقد است رانندگی با تاکسی برقی به‌ویژه برای زنانی که ساعت‌های طولانی پشت فرمان هستند، بسیار راحت‌تر و کم‌خستگی‌تر است و سروصدا و لرزش خودروهای قدیمی را ندارد.

مقدریان نیز همین موضوع را تأیید می‌کند. به باور او از نظر راحتی، تاکسی برقی با خودروهای قبلی قابل مقایسه نیست و مسافران هم این تفاوت را کاملاً احساس می‌کنند. هرچند به گفته او هنوز استفاده فراگیر از تاکسی‌های برقی در میان مردم به طور کامل جا نیفتاده، اما استقبال مسافران روزبه‌روز بیشتر می‌شود.

تاکسی برقی در ناوگان حمل و نقل تهران

دغدغه مشترک: کمبود جایگاه شارژ شبانه‌روزی

با وجود رضایت از کیفیت رانندگی، مهم‌ترین چالش هر دو تاکسیران، کمبود زیرساخت شارژ است. نعمت‌اللهی می‌گوید تعداد ایستگاه‌های شارژ باید متناسب با رشد سریع خودروهای برقی - چه تاکسی و چه خودروهای شخصی - افزایش یابد و امکان شارژ شبانه‌روزی فراهم شود. او یادآور می‌شود که تاکسیرانان پیش‌تر از سهمیه ۲۵۰ لیتری بنزین برخوردار بودند، اما برای تاکسی‌های برقی سهمیه معادل برق پیش‌بینی نشده است. از همین رو از وزارت نیرو، شهرداری و سازمان تاکسیرانی درخواست دارد تا با در نظر گرفتن سهمیه برق ویژه، دغدغه تأمین انرژی را از دوش رانندگان بردارند.

مقدریان نیز کمبود جایگاه‌ها را اصلی‌ترین مشکل عنوان می‌کند. او توضیح می‌دهد که برخی از پایانه‌های اتوبوسرانی که به عنوان محل شارژ استفاده می‌شوند، به صورت ۲۴ ساعته فعال نیستند و در ساعات مشخصی تعطیل می‌شوند؛ در حالی که تاکسی ممکن است در هر ساعتی از شبانه‌روز نیاز به شارژ داشته باشد. به گفته او، اگر ایستگاه‌ها به صورت شبانه‌روزی فعال شوند، بخش بزرگی از نگرانی رانندگان برطرف خواهد شد.

هزینه‌های سنگین بیمه و خدمات پس از فروش

در کنار مسئله شارژ، هزینه‌های جانبی نیز فشار مضاعفی بر رانندگان وارد می‌کند. نعمت‌اللهی به هزینه بالای بیمه بدنه خودروی برقی اشاره می‌کند و می‌گوید این موضوع راننده را همواره نگران می‌کند. مقدریان هم از گرانی خدمات پس از فروش، هزینه بالای تعمیرات و قطعات در صورت تصادف یا مراجعه برای گارانتی گلایه دارد و معتقد است این هزینه‌ها برای راننده‌ای که درآمد روزانه دارد، سنگین است.

هر دو راننده خواستار حمایت بیشتر دولت و سازمان تاکسیرانی برای کاهش این هزینه‌ها هستند؛ حمایتی که به گفته آنها می‌تواند استفاده پایدار از تاکسی‌های برقی را تضمین کند و انگیزه رانندگان برای ماندن در این ناوگان جدید را افزایش دهد.

خاطره‌ای شیرین از صندلی عقب

در میان همه چالش‌ها، لحظه‌های شیرینی هم وجود دارد. نعمت‌اللهی شیرین‌ترین خاطره‌اش را واکنش خانواده و به‌ویژه کودکان مسافر عنوان می‌کند. او می‌گوید خانواده‌اش از دریافت تاکسی برقی بسیار خوشحال شدند، اما هیجان بچه‌ها چیز دیگری است؛ کودکانی که با کنجکاوی سوار می‌شوند، درباره خودرو، سایت و شرکت سازنده آن می‌پرسند و با اطلاعات جالبی که دارند، راننده را غافلگیر می‌کنند. به گفته او، همین هیجان و انرژی مثبت بچه‌ها، خستگی ساعت‌ها رانندگی را از تن او بیرون می‌کند.

روایت این دو زن تاکسیران نشان می‌دهد گذار از خودروهای فرسوده به تاکسی‌های برقی، گرچه گامی مهم برای کاهش آلودگی هوا و بهبود کیفیت حمل‌ونقل عمومی تهران است، اما بدون توسعه هم‌زمان زیرساخت شارژ، حمایت بیمه‌ای و کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری، نمی‌تواند به تجربه‌ای کامل و پایدار برای رانندگان تبدیل شود. خواسته مشترک آنها روشن است: ایستگاه‌های بیشتر، خدمات شبانه‌روزی و سهمیه انرژی عادلانه تا چرخ تاکسی‌های برقی بدون دغدغه در پایتخت بچرخد.